Wie als ondernemer naar Estland emigreert, krijgt een conserverende aanslag over zijn aandelen, maar het verdrag met Estland laat Nederland bij een latere verkoop maar vijf jaar meeheffen. Wie in Nederland blijft wonen en via e-residency een Estse OÜ bestuurt, betaalt in de regel gewoon Nederlandse vennootschapsbelasting, en het Estse uitstel van winstbelasting helpt hem dan niet.
Estland trekt ondernemers met een digitale overheid, een vennootschap die online in een dag is opgericht en een winstbelasting die pas bij uitdeling wordt geheven. Bij emigreren naar Estland spelen voor Nederland twee heel verschillende situaties. De eerste is de ondernemer die echt verhuist, met of zonder Nederlandse bv. De tweede is de ondernemer die in Nederland blijft wonen en een Estse vennootschap heeft.
In het kort
- Bij vertrek naar Estland volgt een conserverende aanslag over de meerwaarde van uw aandelen. Omdat Estland in de EU ligt, krijgt u uitstel van betaling zonder dat u zekerheid hoeft te stellen.
- Het verdrag laat Nederland een verkoopwinst op aandelen in een Nederlandse vennootschap alleen belasten als u in de vijf jaar vóór de verkoop inwoner van Nederland was (artikel 13, vijfde lid).
- Uw bv blijft in Nederland gevestigd. Uw beloning als bestuurder mag Nederland belasten, uw pensioen is in beginsel aan Estland.
- E-residency maakt u niet tot inwoner van Estland en verandert niets aan uw Nederlandse belastingplicht.
- Een Estse OÜ die u vanuit Nederland leidt, is hier binnenlands belastingplichtig. Het verdrag beschermt haar pas na overeenstemming tussen beide belastingdiensten.
Verhuist u naar Estland, of overweegt u het? Het emigratiememorandum brengt uw vertrek in kaart: conserverende aanslag, bv en bestuur, dividend, pensioen en het belastingverdrag met Estland. Voor dga's begeleiden wij daarna het hele traject, tot en met het M-biljet en de aangiften na vertrek.
Emigratiememorandum voor de dga: vanaf EUR 3.500 excl. btw (EUR 4.235 incl. btw), vaste prijs vooraf. Emigratie van de dga →
Stel uw vraag per e-mailVertrouwelijk. Vaste prijs vooraf. Advies en uitvoering uit één hand. Aangesloten bij het Register Belastingadviseurs.
Welk belastingverdrag geldt bij emigreren naar Estland?
Het geldende verdrag is het verdrag tussen Nederland en Estland tot het vermijden van dubbele belasting, ondertekend in Tallinn op 14 maart 1997 (Trb. 1997, 262) en in 1998 in werking getreden, met een protocol dat er een integrerend deel van uitmaakt. Het protocol is in 2005 gewijzigd (Trb. 2005, 254). Het verdrag ziet op belastingen naar het inkomen en naar het vermogen, niet op erf- en schenkbelasting.
Nederland en Estland hebben het verdrag allebei aangemeld onder het Multilaterale Instrument, het verdrag waarmee belastingverdragen in één keer worden aangepast aan de afspraken tegen belastingontwijking. Door voorbehouden die Estland bij de inwerkingtredingsbepaling van het instrument heeft gemaakt, werkt het op dit verdrag nog niet door. Voor de toepassing geldt dus de bilaterale verdragstekst met het protocol, en die bevat zelf al een regeling voor vennootschappen die in beide landen inwoner zijn.
Wanneer woont u fiscaal in Estland?
U woont fiscaal in Estland als het middelpunt van uw persoonlijke en economische leven daar ligt. Nederland beoordeelt dat naar de omstandigheden (artikel 4 AWR): waar uw partner en kinderen wonen, of uw woning hier beschikbaar blijft, waar u werkt en waar uw banden liggen. Uitschrijven uit de basisregistratie personen is een aanwijzing, geen bewijs. De toets werken wij uit in Fiscale woonplaats en emigratie.
Beschouwen beide landen u als inwoner, dan wijst het verdrag één woonstaat aan: eerst waar u een duurzaam tehuis heeft, dan het middelpunt van uw levensbelangen, dan waar u gewoonlijk verblijft en ten slotte uw nationaliteit (artikel 4, tweede lid). E-residency speelt daarbij geen rol. De Estse overheid zegt zelf dat e-residency geen fiscale woonplaats is: het is een digitale identiteit waarmee u een vennootschap kunt oprichten en besturen, geen verhuizing. Of u naar Ests recht inwoner wordt, laat u toetsen door een adviseur in Estland.
Wat gebeurt er bij vertrek met uw aandelen?
Bij vertrek doet de wet alsof u uw aandelen verkoopt tegen de waarde in het economische verkeer (artikel 4.16, eerste lid, onderdeel h, Wet IB 2001). De belasting over de meerwaarde wordt vastgelegd in een conserverende aanslag, die u met het M-biljet krijgt. Omdat Estland lid is van de Europese Unie, verleent de ontvanger uitstel van betaling zonder verzoek en zonder zekerheid, voor onbepaalde tijd (artikel 25, achtste lid, Invorderingswet 1990 en artikel 2 Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990).
Het uitstel eindigt geheel of gedeeltelijk als u aandelen verkoopt, als de vennootschap reserves uitdeelt of als zij gestort kapitaal terugbetaalt. Bij een dividend wordt het deel van de aanslag invorderbaar dat overeenkomt met het box 2-tarief over de uitkering, verminderd met de Nederlandse dividendbelasting en de belasting die in het buitenland over de uitkering feitelijk is geheven. Hoe uitstel en kwijtschelding in het algemeen werken, staat in Conserverende aanslag bij emigratie; de rekenkant van dividend na vertrek in Dividend uitkeren na emigratie.
Hoe lang mag Nederland meeheffen als u uw bv verkoopt?
Nederland mag meeheffen zolang u in de vijf jaar vóór de verkoop inwoner van Nederland was. Het verdrag wijst winst uit de verkoop van aandelen toe aan het woonland (artikel 13, vierde lid). Het vijfde lid laat Nederland volgens zijn eigen wet heffen over de verkoop van aandelen in een Nederlandse vennootschap door een inwoner van Estland, maar alleen als die in de loop van de laatste vijf jaren vóór de verkoop inwoner van Nederland is geweest. Een minimumbelang noemt het verdrag niet.
Dat is korter dan in sommige andere verdragen, zoals dat met Indonesië, dat tien jaar hanteert. Verkoopt u na meer dan vijf jaar, dan is het heffingsrecht over de verkoopwinst aan Estland. De openstaande conserverende aanslag wordt bij de verkoop wel invorderbaar, maar dan kan kwijtschelding worden verleend tot het bedrag van de belasting die Estland over die verkoop feitelijk heft (artikel 26, vijfde lid, onderdeel b, Invorderingswet 1990). Heft Estland niets, dan valt er op deze grond ook niets kwijt te schelden. Wie zijn bv binnen afzienbare tijd wil verkopen, moet dat moment daarom in zijn planning betrekken, en laat de Estse heffing over die verkoop vooraf ter plaatse uitrekenen.
Wat gebeurt er met uw Nederlandse bv, uw salaris en uw pensioen?
Uw bv blijft in Nederland gevestigd, uw beloning als bestuurder mag Nederland blijven belasten en uw pensioen is in beginsel in Estland belastbaar. Een naar Nederlands recht opgerichte bv geldt voor de vennootschapsbelasting steeds als in Nederland gevestigd (artikel 2, vijfde lid, Wet Vpb 1969) en blijft vennootschapsbelasting betalen en dividendbelasting inhouden. Bestuurt u haar vanuit Estland, dan kan Estland haar ook als inwoner zien. Het verdrag laat de belastingdiensten dan in onderling overleg beslissen waar zij woont (artikel 4, derde lid). Wijst dat overleg Estland aan, dan rekent de bv af over haar stille reserves en goodwill (artikel 15c Wet Vpb 1969). Wie dat wil voorkomen, houdt het bestuur aantoonbaar in Nederland.
Op dividend uit de bv mag Nederland na uw vertrek ten hoogste 15 procent belasting heffen; 5 procent geldt alleen voor een vennootschap die ten minste een kwart van het kapitaal bezit (artikel 10, tweede lid). Uw bestuurdersbeloning mag Nederland belasten (artikel 16), ook als u het werk in Estland doet. Pensioenen en lijfrenten zijn volgens het verdrag in beginsel alleen in het woonland belastbaar (artikel 18, eerste lid). Een afkoopsom en uitkeringen uit de sociale zekerheid, zoals de AOW, mag Nederland wel belasten (artikel 18, tweede en derde lid). Over pensioenaanspraken, een oudedagsverplichting en lijfrenten waarvoor u in Nederland aftrek had, kan bij vertrek ook een conserverende aanslag worden opgelegd. Beslis daarom vóór vertrek over pensioen in eigen beheer, een oudedagsverplichting en lijfrenten.
Is een Estse OÜ die u vanuit Nederland bestuurt in Nederland belastingplichtig?
Ja, in de regel wel: een OÜ die u vanuit Nederland leidt, is hier binnenlands belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting. Waar een vennootschap is gevestigd, wordt naar de omstandigheden beoordeeld (artikel 4 AWR), en doorslaggevend is in de regel waar zij werkelijk wordt geleid. Een naar buitenlands recht opgerichte vennootschap die qua rechtsvorm vergelijkbaar is met een bv, valt onder de vennootschapsbelasting zoals een bv (artikel 1a, eerste lid, en artikel 2, eerste lid, Wet Vpb 1969). De osaühing (OÜ) staat op de officiële lijst van buitenlandse rechtsvormen als vergelijkbaar met een nv of bv. Woont u in Nederland, bent u enig aandeelhouder en bestuurder en neemt u hier de beslissingen, dan is uw OÜ hier binnenlands belastingplichtig over haar hele winst.
Estland ziet de OÜ ook als inwoner, omdat zij daar is opgericht. Voor die dubbele woonplaats kent het verdrag geen automatische voorrangsregel. De bevoegde autoriteiten proberen in onderling overleg vast te stellen waar de vennootschap woont, met aandacht voor de plaats van werkelijke leiding en de plaats van oprichting. Zolang zij het niet eens zijn, kan de vennootschap geen aanspraak maken op de voordelen van het verdrag, behalve op de bepalingen over voorkoming van dubbele belasting, non-discriminatie en onderling overleg (artikel 4, derde lid). Nederland heft dus volgens zijn eigen wet. Hoe de rechter de plaats van leiding vaststelt, werken wij uit in Buitenlandse vennootschap vanuit Nederland.
Waarom helpt de Estse uitgestelde winstbelasting u in Nederland niet?
Omdat Nederland niet wacht op een uitdeling, maar de winst van een vanuit Nederland geleide OÜ elk jaar belast. Estland heft winstbelasting bij de vennootschap pas als zij winst uitdeelt; winst die in de vennootschap blijft, belast Estland niet. Bij een OÜ die vanuit Nederland wordt geleid, loopt dat uitstel leeg: de heffing vindt in Nederland al plaats.
Het blijft daar niet bij. Keert de OÜ uit, dan houdt zij als in Nederland gevestigde vennootschap Nederlandse dividendbelasting in (artikel 1, eerste lid, Wet DB 1965), en betaalt u als aandeelhouder inkomstenbelasting in box 2. Tegelijk kan Estland bij die uitdeling zijn eigen winstbelasting heffen. Wie de OÜ zag als manier om de winst belastingvrij te laten groeien, betaalt in werkelijkheid Nederlandse vennootschapsbelasting, Nederlandse dividendbelasting en box 2, met het risico van Estse heffing bovenop bij elke uitkering, en met navorderingen over de jaren waarin niets is aangegeven. Wie de Estse vennootschap wil houden, moet haar werkelijk in Estland laten besturen, of haar positie in Nederland op orde brengen; die vooranalyse doen wij via Buitenlandse vennootschap in Nederland.
Hoe lang blijft Nederland erfbelasting en schenkbelasting heffen?
Voor een Nederlander tot tien jaar na vertrek. Wie de Nederlandse nationaliteit heeft en in Nederland heeft gewoond, wordt voor de erf- en schenkbelasting tot tien jaar na vertrek geacht hier te wonen (artikel 3, eerste lid, Successiewet 1956). Voor schenkingen geldt daarnaast voor ieder die in Nederland heeft gewoond een termijn van één jaar na vertrek (artikel 3, tweede lid). Het inkomstenbelastingverdrag met Estland beperkt die termijn niet. Laat uw testament en huwelijkse voorwaarden daarom vóór vertrek toetsen.
Kerncijfers op een rij
| Onderwerp | Regel | Grondslag |
|---|---|---|
| Verdrag Nederland-Estland | Ondertekend 14 maart 1997, protocol gewijzigd in 2005; Multilateraal Instrument nog niet van toepassing | Trb. 1997, 262; Trb. 2005, 254 |
| Woonplaats natuurlijk persoon | Duurzaam tehuis, middelpunt levensbelangen, gewoonlijk verblijf, nationaliteit | Artikel 4, tweede lid, verdrag |
| Dubbele woonplaats vennootschap | Onderling overleg; zonder overeenstemming geen verdragsvoordelen behalve voorkoming, non-discriminatie en overleg | Artikel 4, derde lid, verdrag |
| Fictieve vervreemding bij emigratie | Conserverende aanslag over de meerwaarde van de aandelen | Artikel 4.16, eerste lid, onderdeel h, Wet IB 2001 |
| Uitstel binnen de EU | Zonder verzoek en zonder zekerheid, voor onbepaalde tijd | Artikel 25, achtste lid, IW 1990; artikel 2 Uitvoeringsregeling IW 1990 |
| Heffing bij latere verkoop | Alleen als u in de vijf jaar vóór de verkoop inwoner van Nederland was | Artikel 13, vijfde lid, verdrag |
| Kwijtschelding bij verkoop | Mogelijk tot de belasting die Estland over de verkoop feitelijk heft, als het heffingsrecht aan Estland is | Artikel 26, vijfde lid, onderdeel b, IW 1990 |
| Dividend | Ten hoogste 15 procent; 5 procent bij een vennootschap met ten minste 25 procent | Artikel 10, tweede lid, verdrag |
| Bestuurdersbeloning Nederlandse bv | Mag in Nederland worden belast | Artikel 16 verdrag |
| Pensioen en lijfrente | In beginsel alleen woonland; afkoopsom en AOW ook Nederland | Artikel 18 verdrag |
| Vestigingsplaats Nederlandse bv | Blijft Nederland | Artikel 2, vijfde lid, Wet Vpb 1969 |
| Estse OÜ | Vergelijkbaar met een bv; bij leiding vanuit Nederland binnenlands belastingplichtig | Artikel 4 AWR; artikel 1a en 2 Wet Vpb 1969 |
| Erf- en schenkbelasting | Tien jaar na vertrek voor Nederlanders; voor schenkingen één jaar voor ieder die hier woonde | Artikel 3, eerste en tweede lid, SW 1956 |
Veelgestelde vragen
Maakt e-residency mij fiscaal inwoner van Estland?
Nee. E-residency is een digitale identiteit waarmee u een Estse vennootschap kunt oprichten en besturen. Waar u fiscaal woont, hangt af van waar uw persoonlijke en economische leven zich afspeelt, niet van een Estse identiteitskaart.
Betaalt een Estse OÜ die ik vanuit Nederland bestuur Nederlandse vennootschapsbelasting?
In de regel wel. Een vennootschap is gevestigd waar zij werkelijk wordt geleid. Neemt u als in Nederland wonende aandeelhouder en bestuurder hier de beslissingen, dan is de OÜ in Nederland binnenlands belastingplichtig over haar hele winst, ook als zij die niet uitkeert.
Beschermt het belastingverdrag met Estland mijn OÜ?
Pas als de belastingdiensten van beide landen het in onderling overleg eens worden dat de vennootschap in Estland woont. Zolang dat niet zo is, kan de OÜ zich niet op de verdragsvoordelen beroepen, behalve op de bepalingen over voorkoming van dubbele belasting, non-discriminatie en onderling overleg.
Moet ik bij emigratie naar Estland zekerheid stellen voor de conserverende aanslag?
Nee. Estland is lid van de Europese Unie, zodat u uitstel van betaling krijgt zonder verzoek en zonder zekerheid. Het uitstel loopt voor onbepaalde tijd, maar eindigt geheel of gedeeltelijk bij verkoop van aandelen, dividend en terugbetaling van gestort kapitaal.
Hoe lang mag Nederland heffen als ik mijn bv na emigratie naar Estland verkoop?
Vijf jaar. Het verdrag laat Nederland alleen heffen als u in de vijf jaar vóór de verkoop inwoner van Nederland was. Daarna is het heffingsrecht over de verkoopwinst aan Estland, en kan de conserverende aanslag worden kwijtgescholden tot het bedrag dat Estland over de verkoop feitelijk heft.
Blijf ik na emigratie naar Estland erfbelasting verschuldigd in Nederland?
Ja, tien jaar lang als u de Nederlandse nationaliteit heeft. Het belastingverdrag met Estland gaat over inkomen en vermogen en beperkt die termijn niet.
Waarom dit maatwerk is
Bij Estland liggen een voordeel en een valkuil dicht bij elkaar. Voor wie echt verhuist, is de korte termijn van vijf jaar in het verdrag een kans, mits de waardering bij vertrek, het bestuur van de bv, het dividendbeleid en het verkoopmoment op elkaar zijn afgestemd. Voor wie in Nederland blijft wonen, is de Estse OÜ zelden het belastingvoordeel dat zij lijkt, en kan een paar jaar zonder aangifte uitmonden in navorderingen bij de vennootschap en bij de aandeelhouder.
Wij begeleiden de emigratie van ondernemers en dga's over het hele traject: de voorbereiding, de waardering en het M-biljet, en na vertrek de aangiften van de bv en de buitenlandse belastingplicht in Nederland. Voor een buitenlandse vennootschap die vanuit Nederland wordt geleid, brengen wij de positie per jaar in kaart en verzorgen wij desgewenst de Nederlandse aangiften. Dat kan naast uw huidige accountant, of in zijn plaats. De Estse kant laat u toetsen door een adviseur in Estland; wij stemmen ons advies daarop af.
Stand van wet- en regelgeving: november 2026.
De informatie op deze pagina is van algemene en informatieve aard en vormt geen fiscaal of juridisch advies. Voor toepassing op uw specifieke situatie adviseren wij u graag persoonlijk.
Wilt u weten wat Estland voor uw bv betekent? Het emigratiememorandum rekent uw conserverende aanslag, de vijfjaarstermijn bij verkoop, dividend, het bestuur van de bv en uw pensioen door onder het verdrag met Estland. Daarna begeleiden wij de uitvoering en de aangiften na vertrek.
Emigratiememorandum voor de dga: vanaf EUR 3.500 excl. btw (EUR 4.235 incl. btw), vaste prijs vooraf. Emigratie van de dga →
Stel uw vraag per e-mailVertrouwelijk. Vaste prijs vooraf. Advies en uitvoering uit één hand. Aangesloten bij het Register Belastingadviseurs.