Nederland kent geen aparte exitheffing bij emigratie, maar wel een reeks vertrekclaims die elk op een eigen bron drukken: uw aandelen in de bv, uw pensioen en lijfrente, uw eenmanszaak en in bepaalde gevallen de bv zelf. Wat u bij vertrek betaalt, hangt af van welke van die claims u raken, waarheen u gaat en wat u vóór de vertrekdatum regelt.
Wie zoekt op exitheffing bij emigratie of exit tax, verwacht één belasting met één tarief. Per bron verschilt of u moet betalen, uitstel krijgt of in termijnen mag aflossen. Hieronder staan de claims naast elkaar, met de stand van de voorstellen.
In het kort
- Er is geen algemene exitheffing; er zijn afzonderlijke vertrekclaims met elk een eigen wetsartikel en een eigen uitstelregeling.
- Uw aandelen in de bv worden geacht te zijn verkocht; de belasting komt in een conserverende aanslag met uitstel van betaling.
- Verhuist uw eenmanszaak mee, dan rekent u af over stille reserves en goodwill. Binnen de EU en EER kan uitstel, alleen tegen zekerheid.
- Wordt uw bv voor het verdrag inwoner van uw nieuwe woonland, dan rekent de bv af. Binnen de EU kan dat in vijf jaarlijkse termijnen.
- Voor een Nederlander geldt de erf- en schenkbelasting nog tien jaar na vertrek. Een aanscherping van de vertrekclaims voor 2027 is niet voorgesteld; een trailing tax is onderzocht, en het box 3-voorstel met een eigen vertrekclaim is nog geen wet.
Emigreert u als dga of ondernemer? Het emigratiememorandum zet alle vertrekclaims op uw situatie naast elkaar: de conserverende aanslag op uw aandelen, pensioen en lijfrente, de onderneming, de positie van uw bv en het verdrag met uw nieuwe woonland. Daarna begeleiden wij het traject, tot en met het M-biljet en de aangiften na vertrek.
Emigratiememorandum voor de dga: vanaf EUR 3.500 excl. btw (EUR 4.235 incl. btw), vaste prijs vooraf. Emigratie van de dga →
Stel uw vraag per e-mailVertrouwelijk. Vaste prijs vooraf. Advies en uitvoering uit één hand. Aangesloten bij het Register Belastingadviseurs.
Kent Nederland een exitheffing bij emigratie?
Niet als één belasting: Nederland heeft per inkomensbron een eigen vertrekclaim, die steeds afrekent over wat tijdens het wonen in Nederland is opgebouwd en nog niet is belast. De wet neemt aan dat u de bezitting vervreemdt of de aanspraak ontvangt onmiddellijk voordat u ophoudt binnenlands belastingplichtig te zijn, ook in het geval dat u nationaal nog als inwoner geldt, maar volgens een belastingverdrag inwoner van het andere land bent geworden.
Voor de particulier en de dga gaat het in de inkomstenbelasting vooral om vier claims: het aanmerkelijk belang, pensioen, lijfrente en de onderneming. Daarnaast kan de bv zelf afrekenen in de vennootschapsbelasting, en blijft de erf- en schenkbelasting na vertrek nog een tijd van toepassing. Wie geen bv of aanmerkelijk belang heeft, krijgt alleen met een deel hiervan te maken; voor die situatie is er de emigratie fiscale check.
Wat gebeurt er met uw aandelen bij vertrek uit Nederland?
Houdt u een aanmerkelijk belang, in de regel ten minste 5 procent van de aandelen, dan geldt uw vertrek als een verkoop tegen de waarde in het economische verkeer (artikel 4.16, eerste lid, onderdeel h, Wet IB 2001). De meerwaarde boven uw verkrijgingsprijs wordt belast in box 2, in 2026 tegen 24,5 procent tot en met 68.843 euro en 31 procent daarboven. De belasting komt in een conserverende aanslag, die u met het M-biljet krijgt.
U hoeft die aanslag niet direct te betalen. Binnen de EU en de EER krijgt u uitstel zonder zekerheid; daarbuiten op verzoek en tegen zekerheid. Het uitstel loopt voor onbepaalde tijd, maar eindigt geheel of gedeeltelijk bij verkoop, dividend en terugbetaling van kapitaal. Hoe dat uitstel werkt, staat in Conserverende aanslag bij emigratie. Dat de aanslag voor wie sinds 15 september 2015 vertrok niet meer na tien jaar vervalt, en wanneer er wel kwijtschelding is, leest u in Kwijtschelding van de conserverende aanslag.
Betaalt u bij emigratie belasting over uw pensioen en lijfrente?
U krijgt een conserverende aanslag, maar betaalt die alleen als u de aanspraak binnen de uitsteltermijn afkoopt of anders gebruikt dan de wet toestaat. Voor pensioen wordt de waarde van de opgebouwde aanspraken bij vertrek tot het loon gerekend (artikel 3.83, eerste lid, Wet IB 2001); voor lijfrenten gelden vergelijkbare regels in artikel 3.136. Het uitstel loopt tot het begin van het tiende jaar na het jaar waarop de aanslag betrekking heeft (artikel 25, vijfde lid, Invorderingswet 1990). Blijft een verboden handeling uit, dan kan het restant daarna worden kwijtgescholden (artikel 26, tweede lid, Invorderingswet 1990).
Bij pensioen in eigen beheer of een oudedagsverplichting in de bv maakt een afkoop binnen die termijn de aanslag invorderbaar. De uitwerking staat in Pensioen bij emigratie.
Hoe werkt de exitheffing voor de ondernemer met een eenmanszaak?
Verhuist uw onderneming mee naar het buitenland, dan rekent u af over alle stille reserves en de goodwill, alsof u de bezittingen tegen de waarde in het economische verkeer had verkocht (artikel 3.60 en 3.61 Wet IB 2001). Blijft een deel van de onderneming via een vaste inrichting in Nederland gedreven, dan blijft Nederland over dat deel heffen en volgt daarover in beginsel geen eindafrekening.
Dit is een gewone aanslag, geen conserverende. Gaat u naar een land binnen de EU of de EER, dan kunt u uitstel van betaling krijgen, maar alleen als u voldoende zekerheid stelt (artikel 25a, eerste lid, Invorderingswet 1990). Dat uitstel loopt tot de stille reserves daadwerkelijk worden gerealiseerd, bijvoorbeeld bij verkoop van de bezitting, en eindigt als u de EU of EER verlaat of de zekerheid vervalt. U kunt in plaats daarvan verzoeken het bedrag in tien gelijke jaarlijkse termijnen te betalen. Beide verzoeken doet u tegelijk met de aangifte over het jaar van vertrek. Buiten de EU en de EER kent de wet deze faciliteit niet.
Wat betaalt uw bv als het bedrijf naar het buitenland verhuist?
Uw bv rekent alleen af als zij voor de wet of voor een belastingverdrag ophoudt inwoner van Nederland te zijn; dan worden haar bezittingen geacht te zijn verkocht tegen de waarde in het economische verkeer, inclusief stille reserves en goodwill (artikel 15c Wet Vpb 1969, met artikel 15d als sluitpost). Een naar Nederlands recht opgerichte bv wordt voor de vennootschapsbelasting steeds geacht in Nederland gevestigd te zijn (artikel 2, vijfde lid, Wet Vpb 1969). Nationaal verhuist zij dus nooit. De afrekening ontstaat pas als het verdrag met het andere land de bv daar als inwoner aanwijst, in de regel omdat de werkelijke leiding daar ligt.
Is de bv daarna gevestigd in een lidstaat van de EU, dan kan de vennootschapsbelasting over die afrekening op verzoek in vijf gelijke jaarlijkse termijnen worden betaald (artikel 25b Invorderingswet 1990). Voor een EER-staat geldt dat alleen als met die staat een regeling voor wederzijdse invorderingsbijstand bestaat. Zekerheid kan de ontvanger hier alleen verlangen als hij aannemelijk maakt dat er gegronde vrees is dat de belasting niet kan worden verhaald. Ook dit verzoek doet u bij de aangifte. Voor een vestiging buiten de EU en de EER kent de wet deze termijnregeling niet.
Wanneer verhuist uw bv zonder dat u het merkt?
Als u na emigratie als enige bestuurder de beslissingen vanuit uw nieuwe woonland neemt, kan de werkelijke leiding van de bv daar komen te liggen. Wijst het verdrag de bv daardoor aan als inwoner van het andere land, dan volgt de afrekening van artikel 15c over alle stille reserves en goodwill, zonder dat u iets hebt verkocht of er geld binnenkomt. Voor u als aandeelhouder geldt het verplaatsen van de werkelijke leiding bovendien als een vervreemding van uw aanmerkelijk belang (artikel 7.5, zevende lid, Wet IB 2001). Daarmee kan er een tweede claim ontstaan bovenop de conserverende aanslag die u bij vertrek al kreeg; of Nederland die kan effectueren, hangt af van het verdrag met uw woonland.
Daarnaast blijft een bv die ten minste vijf jaar in Nederland gevestigd was, na verplaatsing van haar leiding voor uw buitenlandse belastingplicht nog als in Nederland gevestigd gelden zolang uw conserverende aanslag niet volledig is betaald (artikel 7.5, zesde lid, Wet IB 2001). De keuze tussen bewust in Nederland besturen, verplaatsen of liquideren werken wij uit in Holding na emigratie.
Blijft u na emigratie erfbelasting en schenkbelasting betalen in Nederland?
Ja, als u de Nederlandse nationaliteit heeft: overlijdt u of doet u een schenking binnen tien jaar na vertrek, dan wordt u geacht nog in Nederland te wonen (artikel 3, eerste lid, Successiewet 1956). Voor schenkingen geldt daarnaast voor ieder die in Nederland heeft gewoond, ongeacht nationaliteit, een termijn van één jaar (artikel 3, tweede lid). Een verdrag voor erf- en schenkbelasting kan dat met bepaalde landen beperken.
Komt er in 2027 een strengere exit tax in Nederland?
Voor zover nu bekend niet: per begin november 2026 is er geen wetsvoorstel ingediend dat de bestaande conserverende aanslag of de vertrekclaims voor 2027 aanscherpt. Het kabinet heeft wel, naar aanleiding van moties uit de Tweede Kamer, onderzoek gedaan naar een trailing tax: een verlengde belastingplicht in de inkomstenbelasting gedurende enkele jaren na emigratie. In een brief van 15 december 2025 schreef de staatssecretaris van Financiën dat de opbrengst beperkt zou zijn, dat bestaande belastingverdragen zo'n heffing grotendeels blokkeren en dat de uitvoering complex is. Een wetsvoorstel volgde niet. Wel kondigde hij een verdere verkenning aan van een heffing bij vertrek naar een laagbelastend land, en een evaluatie van de bestaande vertrekclaims.
Een tweede ontwikkeling is het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3 (Kamerstukken 36748). Dat voorstel bevat een eigen vertrekclaim, in de vorm van een conserverende aanslag, voor bezittingen die onder het nieuwe stelsel pas bij verkoop worden belast, zoals in het buitenland gelegen onroerende zaken en aandelen in bepaalde startende ondernemingen. De Tweede Kamer nam het voorstel op 12 februari 2026 aan. Het kabinet kondigde daarna een novelle aan, en de Eerste Kamer heeft haar eindoordeel aangehouden tot die novelle er ligt. Beoogd was invoering per 1 januari 2028; of die datum en de vertrekclaim in deze vorm blijven staan, hangt af van de novelle. Het is dus nog geen geldend recht. Wie vertrekt met buitenlands vastgoed of startersaandelen in box 3, volgt de behandeling.
Hoe beperkt u de exitheffing vóór vertrek?
Door vóór de vertrekdatum de waardering, het dividendbeleid, de oudedagsvoorzieningen en het bestuur van de bv te regelen, want na vertrek liggen die keuzes grotendeels vast. Een onderbouwde waardering op de vertrekdatum voorkomt een te hoge conserverende aanslag. Een dividend vóór vertrek verlaagt de waarde van de bv en daarmee de conserverende aanslag; of dat per saldo voordeliger is, hangt af van uw nieuwe woonland en het verdrag. Over pensioen in eigen beheer, een oudedagsverplichting en lijfrenten beslist u vóór vertrek, omdat een wijziging daarna de aanslag invorderbaar maakt. En verhuist uw onderneming mee, regel dan de zekerheid en het verzoek om uitstel of termijnbetaling vóór de aangifte over het vertrekjaar, want de wet vraagt dat verzoek tegelijk met die aangifte.
Kerncijfers op een rij
| Onderwerp | Regel | Grondslag |
|---|---|---|
| Aanmerkelijk belang | Fictieve verkoop bij vertrek, ook bij verdragsinwonerschap elders; conserverende aanslag | Artikel 4.16, eerste lid, onderdeel h, Wet IB 2001 |
| Box 2-tarief 2026 | 24,5 procent tot en met 68.843 euro, 31 procent daarboven | Artikel 2.12 Wet IB 2001 |
| Uitstel aanmerkelijk belang | Onbepaalde tijd; EU en EER zonder zekerheid, daarbuiten op verzoek met zekerheid | Artikel 25, achtste lid, IW 1990; artikel 2 Uitvoeringsregeling IW 1990 |
| Pensioen en lijfrente | Conserverende aanslag; uitstel tot het begin van het tiende jaar, daarna kwijtschelding | Artikel 3.83 en 3.136 Wet IB 2001; artikel 25, vijfde lid, IW 1990 |
| Eindafrekening onderneming | Stille reserves en goodwill tegen waarde in het economische verkeer | Artikel 3.60 en 3.61 Wet IB 2001 |
| Uitstel ondernemer EU en EER | Met zekerheid, tot realisatie, of op verzoek in tien jaarlijkse termijnen; verzoek bij de aangifte | Artikel 25a IW 1990 |
| Afrekening bv bij verlies inwonerschap | Bezittingen geacht verkocht tegen waarde in het economische verkeer | Artikel 15c en 15d Wet Vpb 1969 |
| Betaling bv binnen de EU | Vijf jaarlijkse termijnen; zekerheid alleen bij gegronde vrees | Artikel 25b IW 1990 |
| Vestigingsplaats bv | Naar Nederlands recht opgericht: steeds in Nederland gevestigd | Artikel 2, vijfde lid, Wet Vpb 1969 |
| Leiding bv later naar buitenland | Geldt als vervreemding van het aanmerkelijk belang | Artikel 7.5, zesde en zevende lid, Wet IB 2001 |
| Erf- en schenkbelasting | Tien jaar na vertrek voor Nederlanders; schenkingen één jaar voor ieder | Artikel 3 Successiewet 1956 |
Veelgestelde vragen
Heeft Nederland een exit tax bij emigratie?
Niet als één belasting. Nederland rekent bij vertrek per bron af: aanmerkelijk belang, pensioen, lijfrente en onderneming, en in bepaalde gevallen de bv zelf. Elke claim heeft een eigen wetsartikel en een eigen uitstelregeling.
Moet ik de exitheffing over mijn aandelen direct betalen?
Nee. Over uw aanmerkelijk belang krijgt u een conserverende aanslag met uitstel van betaling, binnen de EU en EER zonder zekerheid en daarbuiten op verzoek met zekerheid. Het uitstel eindigt geheel of gedeeltelijk bij verkoop, dividend of terugbetaling van kapitaal.
Wat betaal ik als ik mijn eenmanszaak naar het buitenland verhuis?
U rekent af over de stille reserves en de goodwill. Gaat u naar een land binnen de EU of EER, dan kunt u tegen zekerheid uitstel krijgen tot realisatie, of in tien jaarlijkse termijnen betalen. Het verzoek doet u bij de aangifte.
Kan ik mijn bv fiscaal meeverhuizen naar het buitenland?
Een naar Nederlands recht opgerichte bv blijft voor de Nederlandse wet altijd hier gevestigd. Wijst een verdrag haar door de plaats van de leiding aan als inwoner van het andere land, dan rekent zij af over alle stille reserves en goodwill; binnen de EU kan dat in vijf jaarlijkse termijnen.
Hoe lang blijf ik na emigratie erfbelasting verschuldigd in Nederland?
Tien jaar na vertrek als u de Nederlandse nationaliteit heeft. Voor schenkingen geldt voor iedereen die in Nederland heeft gewoond daarnaast een termijn van één jaar. Een verdrag voor erf- en schenkbelasting kan dat met bepaalde landen beperken.
Wordt de exit tax in Nederland in 2027 strenger?
Voor zover nu bekend niet: per begin november 2026 is er geen wetsvoorstel ingediend dat de vertrekclaims voor 2027 aanscherpt. Een verlengde belastingplicht na emigratie is onderzocht maar niet voorgesteld. Het box 3-voorstel voor werkelijk rendement bevat een eigen vertrekclaim voor bepaalde bezittingen, maar is nog geen wet en wordt nog aangepast.
Waarom dit maatwerk is
Bij een dga raakt een emigratie zelden één claim. Aandelen, pensioen in eigen beheer, de positie van de bv en het verdrag met het nieuwe woonland grijpen in elkaar, en een verkeerd ingericht bestuur na vertrek kan een tweede afrekening veroorzaken. Welke route het minst kost, blijkt pas als alle claims vóór vertrek worden doorgerekend.
Wij begeleiden de emigratie van dga's en ondernemers binnen en buiten de Europese Unie: de waardering, het M-biljet, de verzoeken om uitstel of termijnbetaling met eventuele zekerheid, en na vertrek de aangiften van de bv en uw aangifte als buitenlands belastingplichtige. Dat kan naast uw huidige accountant, of wij nemen de administratie en aangiften over. Voor de kant van het nieuwe woonland werken wij samen met adviseurs ter plaatse.
Stand van wet- en regelgeving: november 2026.
De informatie op deze pagina is van algemene en informatieve aard en vormt geen fiscaal, juridisch of financieel advies. Bedragen en percentages gelden voor 2026 en kunnen wijzigen. Voor toepassing op uw specifieke situatie adviseren wij u graag persoonlijk.
Gaat uw bedrijf mee naar het buitenland, of blijft het hier? Het emigratiememorandum rekent de vertrekclaims voor uw situatie door: de conserverende aanslag op uw aandelen, een eventuele afrekening bij de bv of de onderneming, uitstel of termijnbetaling, en wat het bestuur na vertrek betekent. Daarna verzorgen wij de verzoeken bij de aangifte en de aangiften na vertrek.
Emigratiememorandum voor de dga: vanaf EUR 3.500 excl. btw (EUR 4.235 incl. btw), vaste prijs vooraf. Emigratie van de dga →
Stel uw vraag per e-mailVertrouwelijk. Vaste prijs vooraf. Advies en uitvoering uit één hand. Aangesloten bij het Register Belastingadviseurs.